چگونه از زخم بستر در سالمندان جلوگیری کنیم؟
چگونه از زخم بستر در سالمندان جلوگیری کنیم؟
زخم بستر یا زخم فشاری یکی از مشکلات شایع در سالمندانی است که مدت زیادی در تخت یا روی صندلی مینشینند. فشار مداوم روی قسمتهایی از بدن مانند کمر، لگن، پاشنه پا و آرنج میتواند جریان خون را کاهش داده و به پوست و بافتهای زیر آن آسیب برساند.
خوشبختانه با مراقبت صحیح و توجه روزانه میتوان تا حد زیادی از ایجاد زخم بستر جلوگیری کرد.
۱. تغییر مرتب وضعیت بدن سالمند
اگر سالمند مدت زیادی در تخت است، وضعیت بدن او را بهطور منظم تغییر دهید تا فشار برای مدت طولانی روی یک قسمت باقی نماند. برنامه جابهجایی باید متناسب با شرایط سالمند و توصیه پزشک یا پرستار تنظیم شود.
۲. پوست سالمند را هر روز بررسی کنید
روزانه پوست بدن، بهخصوص نواحی استخوانی مانند پاشنه، لگن، دنبالچه، آرنج و پشت سر را بررسی کنید. قرمزی مداوم، تغییر رنگ، گرمی، تورم یا حساسیت پوست میتواند از نشانههای اولیه آسیب فشاری باشد.
۳. پوست را تمیز و خشک نگه دارید
رطوبت ناشی از تعریق یا بیاختیاری ادرار و مدفوع میتواند خطر آسیب پوستی را افزایش دهد. پوست را با ملایمت تمیز کرده و کاملاً خشک کنید. در صورت نیاز، استفاده از محصولات محافظ پوست با نظر پزشک یا پرستار میتواند مفید باشد.
۴. از تشک و تجهیزات مناسب استفاده کنید
برای سالمندانی که تحرک کمی دارند، استفاده از تشکهای کاهشدهنده فشار و بالشتکهای مناسب میتواند فشار واردشده به نقاط حساس بدن را کاهش دهد. انتخاب تجهیزات باید بر اساس وضعیت حرکتی و شرایط جسمی سالمند انجام شود.
۵. تغذیه و مصرف مایعات را جدی بگیرید
تغذیه مناسب به حفظ سلامت پوست و ترمیم بافتها کمک میکند. دریافت کافی پروتئین، کالری، ویتامینها و مواد معدنی اهمیت دارد. مصرف مایعات نیز باید متناسب با شرایط پزشکی سالمند باشد؛ اگر سالمند بیماری قلبی، کلیوی یا محدودیت مایعات دارد، مقدار مصرف باید طبق نظر پزشک تعیین شود.
۶. سالمند را تا حد امکان فعال نگه دارید
اگر شرایط جسمی سالمند اجازه میدهد، حرکت دادن دستوپا، نشستن، ایستادن یا راه رفتن با کمک فرد آموزشدیده میتواند به کاهش مدت فشار روی یک نقطه کمک کند.
۷. هنگام جابهجایی، پوست را نکشید
کشیدن سالمند روی تخت میتواند باعث ایجاد اصطکاک و آسیب پوستی شود. برای جابهجایی بهتر است از روشهای صحیح انتقال و تجهیزات کمکی مناسب استفاده شود.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر ناحیهای از پوست دچار قرمزی یا تغییر رنگ مداوم، تاول، زخم، ترشح، تورم یا درد شد، بهتر است سریعاً توسط پزشک یا پرستار ارزیابی شود. درمان زخم فشاری در مراحل اولیه معمولاً آسانتر است و نباید منتظر باز شدن یا عمیق شدن زخم ماند.
مراقبت حرفهای از سالمند در منزل
برای سالمندانی که توانایی جابهجایی مستقل ندارند، حضور یک مراقب یا پرستار آموزشدیده در منزل میتواند در تغییر وضعیت بدن، بررسی پوست، رعایت بهداشت، تغذیه و پیشگیری از عوارض بیتحرکی نقش مهمی داشته باشد.
اوکسین یار با ارائه خدمات مراقبت از سالمندان در منزل، میتواند در برنامهریزی و انجام مراقبتهای روزانه سالمند در کنار خانواده باشد.